Pracodawca jest obowiązany przeciwdziałać mobbingowi, tak stanowi § 1. art. 94(3) Kodeksu pracy. Niestety nie zawsze pracodawcy wypełniają powyższy ustawowy obowiązek. Żeby skutecznie przeciwdziałać mobbingowi warto wiedzieć jakie zachowania można uznać za maltretowanie w pracy.
Mobbing to nic innego jak nękanie lub zastraszanie, które ma doprowadzić zwykle do odejścia z pracy. Mobbing często polega na: rozsiewaniu plotek; używaniu obraźliwych sformułowań; stosowaniu ciągłej i nieuzasadnionej krytyki; wykonywaniu poniżających i obraźliwych gestów; zakazywaniu innym pracownikom kontaktu z ofiarą mobbera; wydawaniu poleceń, które nie są możliwe do zrealizowania; nieprzydzielaniu żadnych zadań; stosowaniu przemocy fizycznej; atakowaniu ofiary za jej poglądy.
Powyższe zachowania stanowią jedynie przykład niedopuszczalnych praktyk. Warto wiedzieć, że mobbingiem nie będą zachowania jednorazowe. Aby stwierdzić, że do mobbingu doszło konieczne jest długotrwałe oddziaływanie na ofiarę, zazwyczaj kilka miesięcy. Jednak wszystko zależy od intensywności i uporczywości zachowań, jeżeli ich nasilenie jest duże to wystarczy kilka tygodni, aby uznać dane postępowanie za mobbing. Często zdarza się, że mobberem jest przełożony wykorzystujący swoją pozycję w pracy oraz skłonności do maltretowania. Taka osoba może uciekać się do niegodziwych zachowań wyczerpujących definicję mobbingu.
Co zrobić w sytuacji gdy dochodzimy do przekonania, że jesteśmy ofiarą mobbera? Jest kilka możliwości:
• zgłoszenie w ramach zakładu pracy, które powinna rozpoznać powołana do tego komisja, jednak nie zawsze mamy zaufanie do organizacji, w której podejrzewamy przełożonego o stosowanie mobbingu,
• zgłoszenie do Państwowej Inspekcji Pracy,
• rozwiązanie stosunku pracy bez wypowiedzenia z winy pracodawcy z podaniem powodu w postaci mobbingu,
• dochodzenie swoich praw przed sądem.
Warto także wiedzieć, że:
• pracownik, który doznał mobbingu lub wskutek mobbingu rozwiązał umowę o pracę, ma prawo dochodzić od pracodawcy odszkodowania w wysokości nie niższej niż minimalne wynagrodzenie za pracę,
• pracownik, u którego mobbing wywołał rozstrój zdrowia, może dochodzić od pracodawcy odpowiedniej sumy tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę,
• pracownik, który z powodu mobbingu rozwiązał umowę o pracę bez wypowiedzenia z winy pracodawcy, może dodatkowo żądać od pracodawcy odszkodowania w wysokości wynagrodzenia za okres wypowiedzenia.
Artykuł przedstawia jedynie fragment złożonego problemu jakim jest mobbing w miejscu pracy. Jeżeli chcesz dowiedzieć się więcej na ten temat możesz skorzystać z ogólnodostepnych i sprawdzonych źródeł wiedzy w postaci publikacji Państwowej Inspekcji Pracy: https://www.pip.gov.pl/dla-pracownikow/porady-prawne/mobbing-i-dyskryminacja.
Radca prawny Radosław Bąbrych
Niestety coraz częstsze zjawisko